Khi chiếc áo quyền lực được trao không đúng chỗ!

>> Giá gas tăng, ai hưởng lợi?
>> Vụ án Dương Chí Dũng: Thật khó hiểu!
>> Chúng ta vừa giàu hẳn lên!
>> Vì sao những cán bộ khiến ông Chấn đi tù oan không chịu từ chức?
>> Trung Quốc đã rút ra được bài học mới từ sự sụp đổ của Liên Xô


Khánh An

(NB&CL) - Vụ dân phòng, trật tự đô thị phường 25, quận Bình Thạnh - TP. HCM đánh đập một người buôn bán hàng rong đã làm nhiều đại biểu HĐND TP. HCM bức xúc và nhân dân cả nước phẫn nộ. Trật tự, dân phòng cậy quyền “múa gậy” thị uy với dân không phải mới. Dân phòng dùng gậy chặn xe dân thay cảnh sát giao thông xuất hiện trên nhiều tuyến đường tại Hà Nội từng làm cho người dân “sôi máu”. Dân phòng không dừng lại ở việc giữ trật tự, mà xông vào chặn xe, thu chìa khóa, quát nạt người đi đường bằng những lời lẽ rất thiếu văn hóa. Và bây giờ là đánh người dân phải nhập viện. Ai cho dân phòng cái quyền hành hung người dân là câu hỏi mà cơ quan chức năng sẽ phải trả lời dân cho thấu đáo!

Câu chuyện xảy ra rất đau lòng. Hình ảnh, clip anh Trịnh Xuân Tình bị còng tay và bị đánh ngất xỉu nằm dưới đất được đưa lên mạng đã làm dư luận phẫn nộ. Không ai có thể chấp nhận hành động côn đồ của những người khoác áo trật tự và dân phòng. Phó trưởng Ban văn hóa – Xã hội HĐND TP. HCM Nguyễn Hồng Hà phát biểu: “Thực thi nhiệm vụ thì cương quyết nhưng phải thể hiện tính nhân văn. Không ai được phép đánh người dân và tất nhiên, trong trường hợp người dân kháng cự thì có thể có những va chạm xảy ra, nhưng cố ý đánh người không có khả năng chống đỡ là không được. Tôi đề nghị các cơ quan chức năng cần phải tìm hiểu, làm rõ và xử lý một cách cụ thể sự vụ này và có biện pháp chấn chỉnh để tránh tái diễn”. Dân mình còn khổ. Không ai muốn đem thân đi làm phận hàng rong, nhưng đó là cách mưu sinh của họ. Tại cuộc họp HĐND TP. HCM ngày 10/12, đại biểu Lê Trương Hải Hiếu cho rằng, còn một bộ phận người dân rất nghèo. Nếu họ buông vỉa hè ra thì không biết sống bằng gì. Sự chia sẻ này rất thực tế, cho nên, dù việc dẹp hoạt động buôn bán hàng rong, lấn chiếm lòng lề đường là cần thiết và phải làm, nhưng không thể để xảy ra việc hành hung người dân.

Trật tự, dân phòng cậy quyền “múa gậy” thị uy với dân không phải mới. Dân phòng dùng gậy chặn xe dân thay cảnh sát giao thông xuất hiện trên nhiều tuyến đường tại Hà Nội từng làm cho người dân “sôi máu”. Dân phòng không dừng lại ở việc giữ trật tự, mà xông vào chặn xe, thu chìa khóa, quát nạt người đi đường bằng những lời lẽ rất thiếu văn hóa. Còn nhiều vụ khác như dân phòng là hung thủ hoặc nghi phạm liên quan đến các vụ đánh chết người từng xảy ra ở Bình Dương, Bà Rịa - Vũng Tàu, Nghệ An. Các vụ án này cho thấy, dân phòng quá lạm quyền và đến lúc phải có biện pháp chấn chỉnh.

Xung quanh vụ việc này, xin không bàn đến cách hành xử kiểu “cậu giời” của một số dân phòng nữa, vấn đề là lỗi ở đâu? Và người ta bây giờ biết ứng xử với dân phòng như thế nào? Chính quyền có còn cần phải duy trì lực lượng này để phục vụ cho hoạt động của mình nữa không? Rõ ràng, dân phòng là lực lượng công quyền được thừa nhận bằng nhiều văn bản quy phạm khác nhau. Cũng thừa nhận rằng, dân phòng đang làm được nhiều việc để giữ gìn trật tự văn minh đô thị. Nhưng đáng tiếc một bộ phận của lực lượng này đang bộc lộ nhiều vấn đề nghiêm trọng.

Ra đường, hình ảnh dân phòng giờ đây gắn với việc múa gậy bắt xe, bạo lực đường phố để bắt người hàng rong, đá thúng đụng nia để dẹp hàng quán vỉa hè; đập phá bàn ghế để... đối phó với quán trà đá. Và, họ cũng có cả vạn lý do để bao biện cho việc làm của mình, tất cả đều hợp lý. Hợp lý tới nỗi, ngay cả người đứng đầu dân phòng trong vụ đánh người bất tỉnh ở TP.HCM vừa qua còn cho rằng dân phòng đang đánh thì nạn nhân... lăn ra ngủ(?!) chứ không bị ngất(?!). Rồi họ còn cho rằng đó là chuyện bình thường, không có gì to tát, bởi họ đang thực thi nhiệm vụ.

Thực ra, trách dân phòng, nhất là một số dân phòng có hành vi bạo lực cá biệt cũng khó. Điều cần quan tâm phải là cơ quan đã tạo ra những con người ấy và dung dưỡng để biến họ trở thành những kẻ chuyên đi bắt nạt. Khoác lên mình tấm áo chính quyền, có lẽ nhiều dân phòng ngộ nhận về giá trị bản thân nên mặc sức múa gậy, lạm quyền. Vì thế, lực lượng này cần phải được nhận diện kĩ hơn về phương diện pháp lý, để những vụ dùng dùi cui, còng tay hành dân, để những hình ảnh ngông nghênh ngồi xe dạo phố, múa gậy tứ tung phản cảm bớt nhức nhối. Những chiếc áo quyền lực cần được trao để đảm bảo luật pháp được thực thi. Song quyền lực không thể trao cho những con người không đủ khả năng nhận thức được giới hạn của quyền lực. Trong số những dân phòng hàng ngày đuổi bắt, giành giật mớ rau, bó hoa của người bán hàng rong trên đường phố, bao nhiêu người biết được việc lập biên bản vi phạm hành chính là điều bắt buộc trong quy trình xử lý vi phạm? Bao nhiêu dân phòng thuộc những quyền hạn và trách nhiệm của bảo vệ dân phố được quy định trong Nghị định 38/2006/ND-CP? Những chiếc áo của nhân viên công vụ là hình ảnh của quyền lực Nhà nước, nhằm góp phần giữ gìn kỷ cương, đảm bảo trật tự trị an cho xã hội. Nhưng khi quyền lực Nhà nước, thông qua bộ sắc phục, được khoác lên người những kẻ không đủ khả năng nhận thức về quyền lực, điều đó chắc chắn sẽ làm biến dạng quyền lực Nhà nước, và trở thành phương tiện để thỏa mãn chứng ngộ quyền của những người vốn không được chuẩn bị để sử dụng quyền lực. Với chiếc áo quá rộng, khi họ vung tay nhằm vào cái xấu, sẽ có lúc những cái vung tay trở thành những cú đấm nhằm vào mặt lương tri.

Xem thêm:
- Hắn làm chính trị
- Sủa giọng Sài Gần
- Cần lao chơi đồ cổ

Hoan hô thầy bói

>> Cần có một văn bản Hiến pháp tốt hơn
>> Cần một bản Hiến pháp "của chúng ta"
>> 'Tôi sẽ tiếp tục phát biểu về Hiến pháp'

>>>>> Thông tin sai trong một báo cáo của Đà Nẵng (Được biết, đã có 11 chuyên gia thuộc 30 cơ quan tham gia biên soạn và góp ý và “được cập nhật số liệu, thông tin có liên quan đến hết tháng 12.2009, một số vấn đề có tính thời sự được cập nhật thông tin đến năm 2010...”. Tuy nhiên, một công trình hoành tráng, chắc rất tốn kém và quy tụ nhiều “chuyên gia” như vậy cũng đã sai ngay từ lời giới thiệu khi nói đến vị trí địa lý của Đà Nẵng. Theo báo cáo này: Đà Nẵng có vị trí địa lý 15,55 đến 16,13 vĩ độ Bắc và 107,49 đến 108,20 kinh độ Đông. Đây chỉ là vị trí của vùng đất liền. Vùng biển của TP.Đà Nẵng còn gồm quần đảo Hoàng Sa nằm ở 15,45’ đến 17,15’ vĩ độ Bắc, 11,10 đến 11,30 kinh độ Đông, cách đảo Lý Sơn (thuộc tỉnh Quảng Ngãi, Việt Nam) khoảng 120 hải lý về phía nam (theo Cổng thông tin điện tử TP.Đà Nẵng). Từ việc không nắm rõ được vị trí địa lý của vùng biển đảo tối quan trọng này, các tác giả của công trình “báo cáo” lại tiếp tục sai lầm khi in bản đồ vị trí địa lý nhưng vẫn để nguyên cụm từ “South China Sea” mà không thể hiện đúng tên tiếng Việt là biển Đông.)

***

LĐ - Có những “bản tin nho nhỏ” hằng ngày trên truyền thông như bà chủ tịch xã ăn chặn tiền xây nhà vệ sinh, các ông quan xã ỉm tiền hỗ trợ người nghèo, thậm chí biến người chết thành người sống, phù phép người sống thành đã qua đời để ăn chặn các loại tiền chính sách.

>> Vũ công mà "công vẫn ngủ"

To hơn một chút là trưởng ban quản lý và bảo vệ rừng Đăk Ntao (Đắc Nông) thuê người phá 3,3ha rừng để lấy gỗ bán, hoặc dự án điện mặt trời cho các xã miền núi đã nghiệm thu từ mấy năm nay, nhưng mới phát hiện ra hàng đống thiết bị còn phơi nắng đội mưa chưa lắp đặt.

Nói chung, cứ nhìn từ trên cao xuống cấp thấp nhất (huyện, xã) đều thấy rõ sự bất lực (hay tiếp tay) của những người trong chính quyền cơ sở cho các hành vi tham nhũng, phá hoại tài nguyên, biển thủ công quỹ. Thậm chí có huyện miền núi nghèo ở Quảng Nam khi một vị phó thủ tướng hỏi về “lâm tặc – vàng tặc”, cán bộ huyện đã  báo cáo trung thực: Huyện chuẩn bị ra quân dẹp “giặc” là y như rằng có “gián điệp” báo xuống xã, “giặc” rút lui hết. Khi “giặc” ở trong nhà, trong cơ quan thì còn gì để nói!

Nhưng với cấp thấp dẫu sao mọi người đều biết, thậm chí nhìn bằng mắt thịt của người trần cũng thấy rõ mồn một sự tha hóa biến chất của một bộ phận cán bộ công chức. Còn nếu ngồi từ dưới tầm thấp nhìn lên cao lại khác, tầm nhìn hạn chế bởi trời nhiều mây. Những đám mây xám kiểu “cơ chế, chính sách bất cập” hoặc “chưa có chế tài” hay “lỗi hệ thống”… khiến chúng ta cũng “mờ u mu huyền mù” về thực trạng kinh tế xã hội.

Đây không nói các vụ phạm pháp hình sự. Nhiều người, cứ tạm gọi là “nhẹ dạ cả tin” lại chăm chăm lên mạng xã hội, đọc gì tin nấy, mặc dù phần lớn là thông tin phán đoán, quy chụp, tâm huyết cũng có, hằn học cũng có, người trong cuộc nói nước đôi, người ngoài cuộc cũng ''rửa tay'' nhưng chưa ''gác kiếm'' nói nhiều hơn cả. Với cái nhìn chính thống, mạng xã hội vẫn được coi không phải là báo chí (dù tác nghiệp như báo chí), thậm chí bị xem là thông tin vỉa hè.

Nhưng có khói vì đã có lửa. Đã có lửa thì phải đề phòng hỏa hoạn. Hệ thống truyền thông quốc gia của Việt Nam đủ mạnh để làm đúng chức năng của mình và dư sức để “tuyên chiến” với những thông tin được xem là không chính thức, thậm chí là võ đoán, bịa đặt. Nhưng không hiểu vì sao điều này hầu như ít xảy ra, trừ việc nhất loạt đăng các bản tin chính thức được phát đi từ cơ quan có thẩm quyền. Chính hiện tượng “đường ai nấy đi” đã khiến người dưng thêm khó hiểu về bản chất của các thông tin, thậm chí các góc nhìn khác nhau còn “nguy hiểm” hơn thông tin của các ông “thầy bói xem voi”.

Cộng con đỉa to, cái quạt thóc, cái chổi xể, cái cột nhà cháy… lại vẫn là con voi xù xì. Còn những thông tin đa chiều lại khác, không hướng nhận thức của công chức vào một con vỏi con voi mà ly tán đi nhiều phương hướng, khó tìm được sự đồng thuận chung. Có câu “Đoàn kết là sức mạnh”, đồng thuận sẽ có đoàn kết. Còn phân ly tư duy, nhận thức, đánh giá hoặc chỉ nhìn thấy mây đen che khuất trời xanh, núi xanh thì lại khác.

30% cán bộ công chức “vác ô”, nhưng chỉ có mỗi một bác bí thư “vi hành” quán cà phê sáng. Mới có một địa phương ghi hình chiếu lên tivi tỉnh nhà những cán bộ công chức ăn nhậu trong giờ hành chính, ''chém gió'' như… dân quèn. Có vài bác cán bộ mạnh dạn tuyên bố có “chạy chức”, “bôi trơn”, nhưng nói rồi chẳng tìm cách gì để chứng minh mình nói đúng.

Năm ông thầy bói đã chia sự thật ra thành 5 khúc, cộng lại đã miêu tả đúng hình tượng con voi. Và chỉ có thế mà thôi!

Trần Đức Chính

P/s: Coi như mọi chuyện đã an bài!

Xem thêm:
- Nếu như có chút mừng?
- Chúng ta là người thua cuộc?
- Mô Phật! Thoát...
- Họ là đồng bào của các anh chị đấy!

Biến tướng "luật rừng"

>> Âm thầm bỏ học
>> Tranh của họa sĩ VN bán được giá kỷ lục
>> Dàn xếp đấu giá đất, trục lợi tiền tỷ
>> Bộ Công an xác nhận bắt ông Nhất ( ...một nhà nước pháp quyền thì ko thể bắt giam một người vì tội "chửi đổng" và "a dua" . Nói như bạn BCH thì đứa nào kênh kiệu, có cái mặt đáng ghét thì phải bắt nhốt cho hết à ?)

Luật rừng - "luật” của kẻ mạnh hay những quy định bất thành văn, những cái "lệ”, thói tục của giới giang hồ, thậm chí chỉ của một nhóm người nào đó âm thầm len lỏi trong các hoạt động xã hội, trong dòng chảy của cái gọi là xã hội đen. Mọi quy định bất thành văn, những cái gọi là luật rừng, xã hội đen cũng có những biến tướng của nó. Ngay chính những văn bản quy phạm pháp luật hẳn hoi cũng đã bị người ta làm cho trái, cho biến tướng.

Luật pháp do con người và xã hội xây dựng, nhằm mang lại sự ổn định trật tự xã hội, vì lợi ích của xã hội. Với xã hội tiến bộ, đặc biệt là xã hội ta, luật pháp phục vụ, đảm bảo sự công bằng cho mọi người dân. Mọi hành vi, mọi thứ "luật” trái quy định, luật pháp chính thống đều không được chấp nhận, phải xử lý.

Lâu nay, người dân rất bất bình trước những hoạt động trái pháp luật, mang tính tội phạm, liên quan hoạt động xã hội đen, đặc biệt sự biến tướng của nó. Chỉ xung quanh chuyện những cái gọi là "nhìn đểu” đã liên miên xảy ra các vụ ẩu đả, án mạng mà nạn nhân ở mọi lứa tuổi, kể cả sinh viên, học sinh...Chuyện một nữ sinh ở phường Xuân La, quận Tây Hồ, TP.Hà Nội hôm 12-5, đi dạo, chỉ vì phản ứng những lời ngang trái của kẻ côn đồ mà bị truy sát đến tận nhà. Nhóm côn đồ đông đảo tiếp ứng còn ngang nhiên hành hung, đánh đập những người trong gia đình, đập phá tài sản. Sự ngông nghênh, ngang ngược đã thách thức pháp luật, bất chấp các quy định về đạo đức, phong tục tập quán của xã hội. Đó không chỉ là những biểu hiện bột phát của hành vi. Những việc như nhóm côn đồ đột nhập vào trang trại của một người dân ở khu vực xã Cam Tuyền, huyện Cam Lộ, tỉnh Quảng Trị hôm 16-5, ném đá, đập phá, lớn tiếng thách thức: "Phá hết, ai ra thì giết”...đã diễn ra không phải là ít. Các băng đảng, phe nhóm đã hoạt động theo những đơn đặt hàng, đòi nợ, quấy rối, sẵn sàng đâm chém, giết người. Nhiều vụ xảy ra như vụ truy sát Giám đốc Bệnh viện Thanh Nhàn (Hà Nội) gần đây, hoặc đã xảy ra án mạng nghiêm trọng như vụ Thảo Cầm Viên (TP. HCM) trước đây. Theo thống kê sơ bộ của ngành chức năng, cả nước hiện vẫn tồn tại hơn 300 băng nhóm tội phạm với hàng nghìn đối tượng hình sự có biểu hiện hoạt động tội phạm. Tại TP. HCM, chỉ tính từ 15-12-2012 đến 15-3-2013, đã xảy ra gần 1.500 vụ phạm pháp hình sự, làm chết 27 người, 198 người bị thương, tài sản bị thiệt hại trên 59 tỷ đồng. Mặc dù nhiều nơi như TP. Hà Nội, TP. HCM đã mở các đợt cao điểm phòng chống tội phạm... nhưng - như Thiếu tướng Nguyễn Phi Hùng, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Cảnh sát phòng chống tội phạm (Bộ Công an) nhận định – TP. HCM chỉ mới kìm hãm, làm giảm được tính chất manh động và sự lộng hành của tội phạm. So với năm trước, tội phạm vẫn gia tăng, vẫn còn những vụ án đặc biệt nghiêm trọng, vẫn còn các băng nhóm xã hội đen hoạt động chi phối nhiều địa bàn.

Oái oăm thay, như chính nhận định của ngành công an, trong nhiều trường hợp, không ít người dân sử dụng tội phạm, các đối tượng xã hội đen để đòi nợ và để bảo vệ bản thân, chấp nhận bảo kê, bỏ tiền ra thuê lực lượng này. Không ít các công ty, doanh nghiệp đã sử dụng lực lượng xã hội đen, sử dụng "luật rừng” và những biến tướng của nó trong hoạt động của mình. Trong vụ cưỡng chế thu hồi đất tại Văn Giang, đã xảy ra vụ côn đồ hành hung người tố cáo; hay vụ côn đồ đánh 11 người dân ở xã Đại Thắng (Tiên Lãng, Hải Phòng) vừa xảy ra, người ta nghi ngờ về sự bắt tay của chủ đầu tư với xã hội đen. Cũng như trong nhiều vụ việc khác, người ta nghi ngờ sự bất lực, khoanh tay đứng nhìn của cơ quan chính quyền. Ở đây chưa dám nói như có ý kiến cho rằng, có nơi người ta còn "bật đèn xanh”, chấp nhận kiểu bảo kê, thực hiện luật rừng biến tướng, trái luật pháp này.

Mới đây, Văn phòng Chính phủ đã có công văn gửi Bộ Công an cùng một số tỉnh thành khẳng định, những băng nhóm kiểu xã hội đen hoạt động bảo kê, lộng hành đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến an ninh, trật tự tại địa phương, gây bức xúc trong nhân dân. Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, Trưởng ban Chỉ đạo phòng, chống tội phạm của Chính phủ đã yêu cầu chỉ đạo về việc điều tra, xử lý; yêu cầu các cơ quan kiểm tra, làm rõ trách nhiệm và xử lý nghiêm các tập thể, cá nhân có liên quan thuộc quyền quản lý trong việc để các đối tượng, băng nhóm tội phạm này hoạt động. Như vụ việc côn đồ đánh dân ở Tiên Lãng, Thủ tướng cũng đã liên tiếp có hai công văn chỉ đạo yêu cầu các cấp chính quyền Hải Phòng giải quyết và xử lý nghiêm. Nhiều vụ việc như vụ xảy ra ở Tây Hồ (Hà Nội), Cam Lộ (Quảng Trị) cũng đang chờ công an điều tra...Vấn đề đặt ra cần làm rõ trách nhiệm, xử lý rốt ráo trách nhiệm của những cá nhân, tập thể liên quan. Nếu không có sự mạnh tay, sự vào cuộc rốt ráo của các cơ quan chức năng, chính quyền các cấp thì xã hội đen cùng những biến tướng của nó sẽ lộng hành, làm rối loạn xã hội. Và sự thiệt thòi cuối cùng vẫn là về phía người dân. Như vụ ở xã Đại Thắng, Tiên Lãng, một người dân than thở: "Bị đánh nhưng biết nghi ngờ bắt đền ai. Côn đồ đánh dân xong thì bị công an xã để "sổng” mất. Chính quyền thì bảo đang chờ điều tra. Thế là coi như mình tự đánh vào mình”.

Kiên Long - ĐĐK

Xem thêm:
- Luật và người hiểu luật
- Hai vị họ Phạm đứng ngoài cuộc chơi?
- Chuyên án thú nhồi bông?
- Viết blog có bảo kê?